पूर्वअर्थमन्त्री तथा नेकपा (एमाले) का उपाध्यक्ष सुरेन्द्र पाण्डेले ६५ वर्षको उमेरमा त्रिभुवन विश्वविद्यालयबाट समाजशास्त्रमा एमफिलमा प्रथम स्थान हासिल गरेका छन्। २०८० सालको एमफिल ब्याचमा ३.८७ जीपीए ल्याएर उनले यो सफलता पाएका हुन्। पाण्डेकी श्रीमती पूर्णशोभा चित्रकारले पनि सोही ब्याचमा तेस्रो स्थान हासिल गरेकी छन्, जसले धेरैलाई प्रेरित गरेको छ।
पूँजीवादमाथिको रोचक बहस
पाण्डेको शैक्षिक यात्राको सबैभन्दा रोचक घटना समाजशास्त्री डा. चैतन्य मिश्रसँगको कक्षामा भएको एउटा बहस हो। नेपालमा पूँजीवादको प्रवेशबारे चर्चा गर्दा डा. मिश्रले व्यापारको सुरुवातसँगै पूँजीवाद आएको तर्क राखे। तर पाण्डेले यसमा विमति जनाउँदै भने, "व्यापारले मात्र क्रेता र बिक्रेता जन्माउँछ, तर पूँजीपति र मजदुर होइन।"
उनले आफ्नो तर्कलाई अगाडि बढाउँदै भने कि नेपालमा सन् १९३६ मा उद्योग परिषद्, उद्योगसम्बन्धी कानुन र नेपाल बैंक लिमिटेडको स्थापना भएपछि मात्रै औद्योगिक उत्पादनको युग सुरु भयो। यसपछि नै मजदुर र पूँजीपति वर्गको उदय भएको उनको भनाइ थियो। पाण्डेको यो तर्क सुनेर प्राध्यापक मिश्र केही बेर सोचमग्न भएका थिए।
कडा परिश्रम र लगनशीलता
व्यस्त राजनीतिक जीवनका बाबजुद पाण्डेले आफ्नो पढाइलाई कहिल्यै प्राथमिकताबाट पछाडि पारेनन्। हप्तामा चार दिन बिहान ६ बजेदेखि १० बजेसम्म हुने एमफिलका कक्षाहरू उनले कहिल्यै छुटाएनन्। असाइनमेन्ट बुझाउनुपर्ने दिनहरूमा उनी राति २-३ बजेसम्म पनि पढ्ने गर्थे। उनले आफूलाई सधैँ एक सामान्य विद्यार्थीको रूपमा प्रस्तुत गर्दै पढाइमा पूर्ण रूपमा समर्पित भए।
शैक्षिक र राजनीतिक यात्रा
धादिङबाट एसएलसी गरेका पाण्डेले आईकम, अर्थशास्त्रमा स्नातक र समाजशास्त्रमा स्नातकोत्तर गरेका छन्। २०६६ सालमा अर्थमन्त्री हुँदा अर्थशास्त्रमा स्नातकोत्तर नगरेको भन्दै उनको आलोचना भएको थियो। तर उनले आफ्नो पार्टीको जिम्मेवारीका कारण पढाइलाई निरन्तरता दिन नसकेको बताए।
आफ्नो एमफिलको सफलतापछि अब पाण्डेले एआई (AI) र यसले नेपाली समाजमा पार्ने प्रभावका विषयमा पीएचडी गर्ने तयारी गरिरहेका छन्। उनले आफ्नो पढाइका क्रममा विश्वविद्यालयको सुधारको आवश्यकता पनि महसुस गरेका छन्। चितवनका नेता कपिल पोखरेलबाट प्रेरित भएर उनले पढ्ने निर्णय लिएका थिए, र आज उनी यो सफलताका साथ अरुलाई पनि प्रेरणा दिइरहेका छन्।
